Daan Roosegaarde - Crystal
Genomineerd door Niki Smit:
Daan Roosegaarde
voor Crystal

Ik nomineer Daan Roosegaarde met Crystal, omdat dit project op een simpele wijze technologie verandert in een publieke, poëtische ervaring toegankelijk voor iedereen.

Crystal is een interactieve installatie in de openbare ruimte die uit duizenden lichtgevende steentjes bestaat. Voorbijgangers kunnen deze steentjes naar believen oppakken, opstapelen, weggooien of herschikken in patronen. De steentjes flikkeren, gloeien en veranderen van ‘gedrag’ als mensen ermee spelen. Als de steentjes echter verwijderd worden van de fysieke plek van interactie dooft hun licht en veranderen ze in levenloze objecten.

En juist dat maakt dit zo’n interessante installatie. Daan Roosegaarde laat zijn gebruikers kiezen tussen concept en object, tussen het virtuele en het fysieke. Het feit dat Crystal plaatsvindt in openbare ruimtes en in de communicatie van Crystal uitdrukkelijk genoemd wordt dat de steentjes te stelen zijn zet aan tot denken. Het steentje is een begeerlijk object dat te leuk is om niet stiekem mee te nemen. Maar als je het meeneemt verliest het zijn functie. Het lichtje dooft en je kunt er niets mee. De functie is als het ware virtueel. Haal het object uit zijn context en het wordt functieloos.

Liggen de ‘crystals’ eenmaal bij elkaar, dan ontstaat een wonderlijke kans tot interactie. Wie hierop ingaat, zoekt eerst de regels en de logica van de installatie: mag je de steentjes oppakken, verleggen, wegnemen? Wat moet het doen? Dan komt de realisatie dat er geen regels zijn en je zelf bepaalt hoe ver je wil gaan. Interactie met Crystal is denken met je handen. Het is zoeken naar patronen en dát doen waar pasgeborenen zo goed in zijn: een object ervaren, op de meest banale en pure wijze. De fysieke toegankelijkheid van Crystal creëert een veilige situatie voor vrije creativiteit.

Hoewel Daan Roosegaardes werk onlosmakelijk met technologie verbonden is, zijn er vaak elementen uit de natuur in te ontwaren. Zijn installatie Dune doet denken aan wuivende grashalmen, Lotus refereert naar de schoonheid van opengaande bloemen, en Crystal roept gedachtes op van een magische rivierbedding. Ook het productieproces van de ‘kristallen’, die individueel gekweekt worden, doet natuurlijk aan.

Dit maakproces van het laten groeien van één ‘kristal’ wordt ook ‘open source’ aangeboden. Ieder kan zo thuis zijn eigen steentje maken, in zelfgekozen kleur en vorm, en toevoegen aan de installatie. Dit lokt natuurlijk ook weer uit tot het tonen van je eigen Crystal door er foto’s van te maken en dit te delen. Door het concept op deze wijze in de handen van de gebruikers te leggen laat Roosegaarde Crystal op onvoorspelbare wijze evolueren.

Daan Roosegaarde ontwerpt de wereld van de toekomst. Hiervoor gebruikt hij vaak elementen die dicht bij onszelf staan. Vanuit een nieuwsgierige, onderzoekende en open houding laat hij als geen ander zien dat techniek en natuur dichter bij elkaar staan dan men denkt. En bouwt hij aan een wereld waarin deze samenvallen. Crystal is hier een overtuigend voorbeeld van.

Meer informatie:
www.studioroosegaarde.net